AB, Gıda Güvenliği Denetimlerini Hızlandıracak Yeni Yapay Zeka Aracını Tanıttı

Avrupa Komisyonu tarafından geliştirilen TraceMap adlı yeni yapay zeka platformu, Avrupa Birliği genelinde gıda sahteciliği, kontamine gıdalar ve gıda kaynaklı hastalık salgınlarının tespitini hızlandırmayı amaçlıyor. Artık tüm AB üye ülkelerinin ulusal makamları tarafından erişilebilen bu sistem, gıda güvenliği denetimlerini ve soruşturmalarını güçlendirecek.

TraceMap ile Gıda Güvenliği Krizlerine Etkin Müdahale

Sağlık ve Hayvan Refahından Sorumlu Avrupa Komiseri Olivér Várhelyi, TraceMap’in AB’nin gıda güvenliği krizlerine müdahale kapasitesinde devrim niteliğinde bir gelişme olduğunu belirtti. Várhelyi, platformun ülkeler arasında daha iyi koordinasyon sağlayarak hem çiftçileri hem de tüketicileri daha güçlü şekilde koruyacağını vurguladı. Ayrıca, bu altyapının krizlerin önlenmesi ve kontrolü için kritik olduğunu ve sağlam gıda güvenliği sistemlerine olan güveni artıracağına dikkat çekti.

Yapay Zeka Destekli Tedarik Zinciri İzleme

Avrupa Komisyonu’na göre TraceMap, tarım ve gıda sektöründeki mevcut kapsamlı verileri kullanarak ticaret modelleri ve üretim akışlarını gerçek zamanlı olarak izleyebilecek. Yapay zekadan yararlanan araç, güvenlik risk değerlendirmelerini iyileştirmenin yanı sıra işletmeler ile dağıtım arasındaki bağlantıları hızlıca ortaya çıkaracak ve güvensiz ürünlerin hızla geri çağrılmasını mümkün kılacak.

TraceMap’in pilot sürümü, Çin’den gelen kontamine bileşenlerle ilişkili olarak Avrupa genelinde yapılan son bebek maması geri çağırmalarında başarıyla kullanıldı.

Gıda Güvenliği Bildirimlerinde Artış

2024 yılında Avrupa’daki Gıda ve Yem için Hızlı Uyarı Sistemi (RASFF) bildirimleri yüzde 12 artarak 5.250’ye yükseldi. Avrupa Komisyonu, bildirimlerin yaklaşık üçte birinin özellikle Türkiye, Mısır ve Hindistan’dan gelen meyve-sebze ithalatındaki pestisit kalıntıları nedeniyle sınırda verilen ret kararlarından kaynaklandığını açıkladı. En fazla bildirim yapan ülkeler Almanya (1.907), Hollanda (1.155) ve İtalya (965) oldu.

Gıda Kaynaklı Hastalıklarda Artış

Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi’nin (EFSA) verilerine göre, 2024’te Avrupa ülkelerinde bildirilen gıda kaynaklı salgın sayısı 6.558’e ulaşarak önceki yıla göre yüzde 14,5 oranında artış gösterdi. En sık bildirilen hastalıklar arasında kampilobakteriyoz, salmonelloz, E. coli kaynaklı STEC enfeksiyonu ve listeryoz yer aldı.

Listeria, 2024’te AB’de bildirilen tüm gıda kaynaklı enfeksiyonlar arasında en yüksek hastaneye yatış ve ölüm oranına sebep oldu. Listeria bulaşan her 10 kişiden yaklaşık 7’si hastanede tedavi görürken, her 12 kişiden biri hayatını kaybetti.