Emniyet, Okul Saldırılarıyla İlgili Telegram ve Sosyal Medya Hesaplarını Kapatıyor

Emniyet Genel Müdürlüğü, Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'ta gerçekleşen okul saldırılarının ardından yürütülen soruşturmalar kapsamında 940 sosyal medya hesabına erişim engeli getirdiğini ve 93 Telegram grubunu kapattığını açıkladı. Ayrıca, saldırılar sonrası yeni tehditler savuran bazı çocuklar gözaltına alındı.

Telegram ve Discord'daki Nefret Grupları

Kamuoyunda en çok tartışılan konulardan biri, C31K adlı Telegram grubunda okul saldırılarının organize edildiğine dair iddialar oldu. Bazı ifşalar, grupta öğrencilere yönelik indirimli okul taranır fiyatı gibi mesajlar yer aldığını gösteriyor. Emniyet güçlerinin kapattığı gruplar arasında bu grup da bulunuyor.

Dünya genelinde aşırı sağ hareketlerin ve kadın düşmanı toplulukların faaliyetleri genellikle Telegram ve Discord gibi platformlarda görülüyor. Bu platformlar, şiddet eylemlerinin övüldüğü ve planlandığı propaganda alanları olarak dikkat çekiyor. Önceden intikam pornosu, şantaj ve dolandırıcılık amacıyla kullanılmış birçok kanal da açığa çıkarılmıştı.

Discord'un Genç Kullanıcı ve Yapısı

Uzmanlar, Discord’un genç kullanıcı tabanı, merkezi olmayan yapısı ve çoklu iletişim olanakları nedeniyle bu platformun çocuk istismarcıları için cazip olduğunu vurguluyor. Discord, işyerlerine yönelik Slack uygulamasına benzer şekilde ücretsiz topluluk sunucuları sunuyor. Bu sunucular küçük ya da binlerce kişilik olabilir ve canlı yayınlar düzenlenebiliyor. Kendi yöneticileri ve kuralları bulunan bu sunucular, kullanıcıların daha geniş bir ekosistem içinde kendilerine ait sosyal ağlar oluşturmasına imkan tanıyor. Ancak bu yapı, kötü niyetli aktörlerin de gizlenmesini kolaylaştırıyor.

Telegram'ın Geniş Kullanıcı Tabanı ve Özellikleri

Telegram, 700 milyonluk küresel kullanıcı sayısıyla özellikle 2019-2020 döneminde COVID-19 kısıtlamalarına yönelik protestoların organize edildiği önemli bir platform haline geldi. Tek bir grup 200 bine yakın üyeye ev sahipliği yapabiliyor ve 'kanallar' özelliğiyle geniş kitlelere propaganda yapılabiliyor. Kullanıcılar takma isimler kullanabiliyor, telefon numaralarını gizleyebiliyor ve mesajlarını uçtan uca şifreleyebiliyor. Ayrıca sunucuların dünya genelinde dağıtılmış olması, yaptırımları zorlaştırıyor. Bu özellikler çevrimiçi taciz ve aşırıcı hareketlerin örgütlenmesine zemin hazırlayabiliyor.

Aşırı Sağ Kültür ve Saldırganların Sosyal Medya Kullanımı

Sosyal medya, saldırganların belirli semboller etrafında bir araya geldiği, aşırı sağ forumlarda ve kadın düşmanı topluluklarda radikalleşme ortamı sağlıyor. Kahramanmaraş saldırganının WhatsApp profilinde, 2014'te ABD'de 6 kişiyi öldürüp intihar eden Elliot Rodger'ın görseli bulunması bunun örneği oldu. Emniyet Genel Müdürlüğü, bu kişinin profilinde Rodger'a atıfta bulunan görsel tespit ettiklerini duyurdu.

Dalhousie Üniversitesi'nden Michael Halpin ve Finlay Maguire, The Conversation'da yayımladıkları makalede, bu tür topluluklara katılan kişilerin zaten kadın düşmanı fikirlerle geldiğini belirtti. Erkek hakları grupları ve fenomenlerin bu radikal düşünceleri pekiştirdiği vurgulandı.

Platform Yasaklarının Etkisi ve Saldırganların Dijital İzleri

Türkiye’de Discord platformu yasaklı bulunuyor ve çocuklara yönelik sosyal medya yasaları gündemde. Ancak akademisyenler, çevrimiçi kadın düşmanlığını önlemek için çoklu topluluklara odaklanılması gerektiğini, sadece platform kapatmanın etkili olmayacağını ifade ediyor. Yasaklanan platformların kullanıcılarının başka alanlara kaydığı ve daha kapalı ağlara yöneldiği belirtiliyor.

ABD Gizli Servisi raporlarına göre, saldırganlar planlarını tek bir platformda değil, birden fazla yerde paylaşıyor. Ayrıca, 2023'te SAGE dergisinde yayınlanan araştırma, saldırganların dijital ortamda belirli davranış kalıpları sergilediğini ortaya koyuyor. Bunlar arasında aşırı paylaşım ya da geri çekilme, önceki saldırganlara referans verme, nefret söylemi, intihar eğilimli içerikler ve radikalleşme belirtileri yer alıyor.

Sosyal Medya ve Saldırıların Bulaşıcılığı

2015 yılında PLOS One’da yayımlanan bir çalışma, bir okul saldırısından sonra yaklaşık 13 gün boyunca yeni saldırı olasılığının arttığını gösteriyor. Sosyal medyanın saldırganları görünür kılması, manifestoların yayılması ve olayların defalarca anlatılması bu etkiyi artırıyor. Yeni çalışmalar, sosyal medya konuşmaları ile saldırı olasılığı arasında istatistiksel ilişki olduğunu öne sürüyor. Ancak bazı araştırmalar bu etkinin güçlü, bazıları ise sınırlı olduğunu belirtiyor. Sosyal medya tetikleyici olabilir fakat tek belirleyici neden değildir.